Diyarbakır’da 1972 yılında tarımsal sulama amacıyla kurulan Devegeçidi Baraj Gölü, son yıllarda ciddi bir kuruma tehlikesiyle karşı karşıyaydı. Yaban hayatı, göçmen kuşlar ve bölge tarımı için hayati önem taşıyan göl, alüvyon taşınımı nedeniyle zamanla 220 milyon metreküplük orijinal kapasitesinden 181 milyon metreküpe gerilemişti. Hatta 2022 yılının temmuz ayında yaşanan büyük kuraklık sebebiyle, barajı kurtarmak adına başka bir barajdan 27 milyon metreküp su takviyesi yapılmıştı. Ancak bu yıl yoğun mevsimsel yağışlar sayesinde durum tamamen tersine döndü ve baraj gölü maksimum doluluk seviyesine ulaştı.
TAŞKIN RİSKİNE KARŞI KADEMELİ TAHLİYE BAŞLATILDI
Rezervuar hacminin en üst seviyeye ulaşması üzerine, çevrede oluşabilecek olası taşkın risklerini önlemek adına 15 Mart itibarıyla dolusavak kapakları kademeli olarak açıldı. Haziran ayının başına kadar sürdürülen bu tahliye sürecinde barajdan tam 156 milyon metreküp su tahliye edildi. Hacminin yüzde 86’sı kadar su tahliye edilen baraj gölünde kalan 174 milyon metreküp su ise tarım arazilerinin sulanmasında kullanılacak.
“HİÇ BİLMEDİĞİMİZ FARKLI SONUÇLARLA DA KARŞILAŞABİLİRİZ”
Kısa süre önce kuruma noktasına gelen barajda yüzde 96 doluluğa ulaşılmasının ve ardından bir baraj hacmi kadar suyun tahliye edilmesinin, bölgedeki olağanüstü yağış rejimini gösteren ciddi bir parametre olduğunu belirten Dicle Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Recep Karakaş, değişen yağış rejiminin özünde küresel ısınmanın yansımaları olduğunu vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:
“Küresel ısınma nedendir, küresel iklim değişikliği ise sonuçtur. Bu sonucun en temel gözlenebilir yansıması da zamansız mevsel olaylardır. Örneğin az yağış alan yerin aniden çok yağış almasıdır ya da ağustos ayında dolu yağması. Bütün bunlar küresel ısınmanın farklı yansımalarıdır. Küresel ısınmanın ve iklim değişikliğinin hiç bilmediğimiz farklı sonuçlarıyla da ilerde karşılaşabiliriz.”
“GEÇEN YIL YÜRÜDÜĞÜMÜZ YERLER ŞİMDİ SU ALTINDA”
Bölgede kuş gözlemciliği ve fotoğrafçılığı yapan Rahmi Aktaş, geçen yılın yaz aylarında suyun neredeyse tamamen bittiğini, gölün ortasında devasa adacıklar oluştuğunu hatırlatarak mevcut durumu şöyle aktardı:
“Baraj gölünün ortasında büyük bir adacık oluşmuştu. Şimdi baktığımızda bayağı dolmuş. Geçen sene gezdiğimiz yerlerde şu anda su var. En az 10-15 metre su yükselmiş durumda. Bölgede diğer alanlarda su göletleri yokken şimdi her yerde su göletleri oluşmuş. Bu da bizim için çok faydalı.”
“BUĞDAYLARIMIZ ÇOK VERİMLİ OLDU”
Baraj çevresindeki Avcısıyu Mahallesi’nde hayvancılık yapan Ahmet Aslan ise tahliye edilen su miktarıyla yepyeni bir barajın daha dolabileceğini belirterek şunları söyledi:
“Allah bize bereketli bir yıl nasip etti. Bu yıl baraj gölümüz doluluk açısından oldukça iyi seviyeye ulaştı. Yağmur sayesinde buğdaylarımız da çok verimli oldu. Yağış hayvancılığı da olumlu etkiledi. Barajdan su tahliyesi yapıldı. Bu yıl, çok şükür, suyumuz bol.”
